Nghị định 94/2025/NĐ-CP quy định về cơ chế thử nghiệm có kiểm soát trong lĩnh vực ngân hàng

Ngày 9/04/2025, Chính phủ ban hành Nghị định 94/2025/NĐ-CP quy định cơ chế thử nghiệm kiểm soát trong ngân hàng. Nghị định 94/2025/NĐ-CP sẽ có hiệu lực kể từ ngày 01/07/2025. Đây là bước đột phá nhằm thúc đẩy đổi mới sáng tạo và hiện đại hóa ngành ngân hàng Việt Nam, nhằm tạo không gian pháp lý linh hoạt cho các công nghệ tài chính như chấm điểm tín dụng, Open API và cho vay ngang hàng hoạt động thử nghiệm trong môi trường giám sát chặt chẽ.  Sau đây, Luật Việt An sẽ cập nhật một số nội dung đáng chú ý trong quy định tại Nghị định 94/2025/NĐ-CP quy định về Cơ chế thử nghiệm có kiểm soát trong lĩnh vực ngân hàng. 

Các giải pháp công nghệ tài chính được tham gia cơ chế thử nghiệm

Nghị định 94/2025/NĐ-CP quy định về cơ chế thử nghiệm có kiểm soát trong lĩnh vực ngân hàng (Cơ chế thử nghiệm) đối với việc triển khai sản phẩm, dịch vụ, mô hình kinh doanh mới thông qua ứng dụng giải pháp công nghệ.

Các giải pháp công nghệ tài chính (giải pháp Fintech) được tham gia thử nghiệm tại Cơ chế thử nghiệm bao gồm:

• Chấm điểm tín dụng: là giải pháp ứng dụng hệ thống công nghệ thông tin của tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài, công ty Fintech nhằm chấm điểm mức độ uy tín tín dụng của một cá nhân, tổ chức để hỗ trợ quyết định cấp tín dụng của tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài.
• Chia sẻ dữ liệu qua giao diện lập trình ứng dụng mở (Open API): là một tập hợp các API được tiêu chuẩn hóa, có thể được sử dụng bởi hệ thống máy tính của nhiều tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài, công ty Fintech và các bên thứ ba khác để gửi các yêu cầu dịch vụ đến hệ thống tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài chia sẻ Open API đó.
• Cho vay ngang hàng: là giải pháp ứng dụng công nghệ thông tin do công ty cho vay ngang hàng cung cấp để kết nối thông tin, hỗ trợ giao kết hợp đồng trên nền tảng số giữa khách hàng là bên đi vay và bên cho vay. Đồng tiền sử dụng trong giải pháp cho vay ngang hàng là đồng Việt Nam.

Mục tiêu của Cơ chế thử nghiệm nhằm:

• Thúc đẩy đổi mới sáng tạo và hiện đại hóa lĩnh vực ngân hàng, qua đó hiện thực hóa mục tiêu phổ cập tài chính cho người dân và doanh nghiệp theo hướng minh bạch, thuận tiện, an toàn, hiệu quả với chi phí thấp.
• Tạo lập môi trường thử nghiệm nhằm đánh giá rủi ro, chi phí, lợi ích của giải pháp Fintech; hỗ trợ xây dựng, phát triển các giải pháp Fintech phù hợp với nhu cầu thị trường, khung khổ pháp lý, quy định quản lý. Hạn chế rủi ro xảy ra đối với khách hàng khi sử dụng các giải pháp Fintech do tổ chức tham gia Cơ chế thử nghiệm cung cấp.
• Kết quả triển khai thử nghiệm giải pháp Fintech được sử dụng làm căn cứ thực tiễn để các cơ quan nhà nước có thẩm quyền nghiên cứu, xây dựng và hoàn thiện khung khổ pháp lý, quy định quản lý liên quan nếu cần thiết.

Thời gian, không gian và phạm vi thử nghiệm các giải pháp Fintech

Theo Điều 6 Nghị định 94/2025/NĐ-CP quy định về cơ chế thử nghiệm có kiểm soát trong lĩnh vực ngân hàng, thời gian và không gian thử nghiệm các giải pháp Fintech như sau:

Thời gian 

Thời gian thử nghiệm các giải pháp Fintech tối đa 02 năm tùy từng giải pháp và lĩnh vực cụ thể tính từ thời điểm được Ngân hàng Nhà nước cấp Giấy chứng nhận tham gia Cơ chế thử nghiệm. Thời gian thử nghiệm có thể được gia hạn theo quy định.

Thời hạn của Giấy chứng nhận tham gia Cơ chế thử nghiệm không vượt quá thời hạn (nếu có) của Giấy phép thành lập, Giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh của tổ chức tham gia Cơ chế thử nghiệm.

Không gian 

Việc triển khai thử nghiệm các giải pháp Fintech được giới hạn trên lãnh thổ Việt Nam, không được thực hiện thử nghiệm xuyên biên giới.

Phạm vi thử nghiệm 

• Tổ chức tham gia Cơ chế thử nghiệm chỉ được cung cấp các giải pháp Fintech trong phạm vi được quy định tại Giấy chứng nhận tham gia Cơ chế thử nghiệm.
• Tùy thuộc vào giải pháp Fintech và đề xuất cụ thể của tổ chức đăng ký tham gia Cơ chế thử nghiệm tại Hồ sơ đăng ký tham gia Cơ chế thử nghiệm, ý kiến của các bộ, Ngân hàng Nhà nước sẽ quyết định phạm vi thử nghiệm của giải pháp Fintech thử nghiệm tại Giấy chứng nhận tham gia Cơ chế thử nghiệm.

Đặc biệt, Nghị định 94/2025/NĐ-CP cũng đưa ra những giới hạn quan trọng đối với hoạt động cho vay ngang hàng. Đó là công ty cho vay ngang hàng chỉ được cung ứng giải pháp này trong phạm vi thử nghiệm được cấp phép, không được tự bảo đảm cho khoản vay của khách hàng hoặc không được cung cấp giải pháp cho vay ngang hàng cho công ty cầm đồ.

Cơ chế thử nghiệm có kiểm soát này vừa tạo điều kiện phát triển mô hình tài chính đổi mới, vừa bảo vệ người tiêu dùng và hệ thống tài chính khỏi những rủi ro tiềm ẩn.

Đăng ký và cấp Giấy chứng nhận tham gia cơ chế thử nghiệm đối với chấm điểm tín dụng và chia sẻ dữ liệu qua giao diện lập trình ứng dụng mở (Open API)

Theo Mục 1 Chương II Nghị định 94/2025/NĐ-CP quy định về đăng ký và cấp Giấy chứng nhận tham gia cơ chế thử nghiệm đối với chấm điểm tín dụng và chia sẻ dữ liệu qua giao diện lập trình ứng dụng mở (Open API) như sau: 

Điều kiện tham gia cơ chế thử nghiệm

Đối với tổ chức tín dụng

Tổ chức tín dụng không thuộc nhóm tổ chức tín dụng đang được kiểm soát đặc biệt theo Luật Các tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài được xem xét cấp Giấy chứng nhận tham gia Cơ chế thử nghiệm khi giải pháp Fintech đáp ứng các tiêu chí như sau:

• Là giải pháp có nội dung kỹ thuật và nghiệp vụ mà quy định pháp lý hiện hành chưa hướng dẫn cụ thể, rõ ràng cho việc triển khai, áp dụng;
• Là giải pháp có tính đổi mới sáng tạo, đem lại lợi ích, giá trị gia tăng cho người sử dụng dịch vụ tại Việt Nam, đặc biệt là các giải pháp hỗ trợ và thúc đẩy mục tiêu phổ cập tài chính;
• Là giải pháp đã thiết kế, xây dựng được khung quản lý rủi ro, hạn chế tác động tiêu cực tới hệ thống ngân hàng và hoạt động ngân hàng – tiền tệ – ngoại hối; đã xây dựng phương án về xử lý, khắc phục các rủi ro xảy ra trong quá trình thử nghiệm; đã xây dựng phương án bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng;
• Là giải pháp đã được tổ chức tham gia Cơ chế thử nghiệm thực hiện các biện pháp rà soát, đánh giá đầy đủ trên các khía cạnh hoạt động và chức năng, công dụng, tính hữu ích;
• Là giải pháp có tính khả thi để có thể cung ứng ra thị trường sau khi hoàn thành quá trình thử nghiệm.

Đối với công ty Fintech 

Công ty Fintech là tổ chức không phải là tổ chức không phải là tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài có giấy phép thành lập hoặc đăng ký kinh doanh hợp pháp trên lãnh thổ Việt Nam; độc lập cung ứng giải pháp Fintech hoặc thông qua hợp tác với tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài để cung ứng giải pháp Fintech ra thị trường. 

Công ty Fintech được xem xét cấp Giấy chứng nhận tham gia Cơ chế thử nghiệm khi giải pháp Fintech đáp ứng các tiêu chí quy định tại khoản 1 Điều 8 Nghị định 94/2025/NĐ-CP và đáp ứng các điều kiện như sau:

• Là pháp nhân được thành lập và hoạt động hợp pháp trên lãnh thổ Việt Nam; không đang trong quá trình chia, tách, hợp nhất, sáp nhập, chuyển đổi, giải thể, phá sản theo quy định pháp luật;
• Người đại diện theo pháp luật, Tổng Giám đốc (Giám đốc) phải có bằng đại học trở lên về một trong các ngành kinh tế, quản trị kinh doanh, luật, công nghệ thông tin và có ít nhất 02 năm kinh nghiệm là người quản lý, người điều hành của tổ chức trong lĩnh vực tài chính, ngân hàng và không thuộc những đối tượng bị cấm theo quy định của pháp luật.

Thành phần hồ sơ

Hồ sơ đăng ký tham gia cơ chế thử nghiệm đối với chấm điểm tín dụng và chia sẻ dữ liệu qua giao diện lập trình ứng dụng mở (Open API) bao gồm giấy tờ theo Điều 9 Nghị định 94/2025/NĐ-CP. 

Trình tự, thủ tục đăng ký tham gia cơ chế thử nghiệm 

• Gửi hồ sơ trực tiếp, qua đường bưu điện đến Bộ phận một cửa của Ngân hàng Nhà nước.
• Trong thời hạn 5 ngày làm việc: Ngân hàng Nhà nước xác nhận về nhận đủ hồ sơ hoặc có yêu cầu bổ sung.
• Trong thời hạn 90 ngày từ ngày xác nhận: Ngân hàng Nhà nước phối hợp với các Bộ thẩm định hồ sơ. 
• Sau khi thời gian thẩm định kết thúc: Ngân hàng Nhà nước cấp Giấy chứng nhận tham gia cơ chế thử nghiệm. 

Đăng ký và cấp Giấy chứng nhận tham gia cơ chế thử nghiệm đối với cho vay ngang hàng

Theo Mục 2 Chương II Nghị định 94/2025/NĐ-CP quy định về cơ chế thử nghiệm có kiểm soát trong lĩnh vực ngân hàng quy định về đăng ký và cấp Giấy chứng nhận tham gia cơ chế thử nghiệm đối với cho vay ngang hàng như sau: 

Điều kiện tham gia cơ chế thử nghiệm

Giải pháp cho vay ngang hàng được xem xét cấp Giấy chứng nhận tham gia Cơ chế thử nghiệm khi giải pháp đáp ứng các tiêu chí quy định tại khoản 1 Điều 8 Nghị định 94/2025/NĐ-CP và các tiêu chí sau:

• Có biện pháp để xác định và quản lý dư nợ tối đa đối với một bên đi vay tại giải pháp cho vay ngang hàng do mình cung cấp, báo cáo và khai thác thông tin tức thời về bên đi vay tại Trung tâm Thông tin tín dụng Quốc gia Việt Nam để đảm bảo tuân thủ quy định về dư nợ tối đa đối với một bên đi vay tại giải pháp cho vay ngang hàng do mình cung cấp và dư nợ tối đa đối với một bên đi vay tại toàn bộ các giải pháp cho vay ngang hàng tham gia Cơ chế thử nghiệm;
• Việc giải ngân, thanh toán khoản vay, lãi, phí cho các giao dịch của khách hàng tại giải pháp cho vay ngang hàng phải được thực hiện thông qua tài khoản thanh toán của khách hàng tại tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài hoặc ví điện tử của khách hàng tại tổ chức cung ứng dịch vụ trung gian thanh toán;
• Có biện pháp để đảm bảo thời hạn hợp đồng giữa bên đi vay và bên cho vay sử dụng giải pháp cho vay ngang hàng tham gia Cơ chế thử nghiệm không vượt quá 02 năm.

Công ty Fintech đăng ký thử nghiệm giải pháp cho vay ngang hàng được xem xét cấp Giấy chứng nhận tham gia Cơ chể thử nghiệm khi giải pháp đáp ứng các tiêu chí quy định tại khoản 1 Điều 11 Nghị định 94/2025/NĐ-CP và đáp ứng các điều kiện cụ thể sau:

• Là doanh nghiệp được thành lập và hoạt động hợp pháp trên lãnh thổ Việt Nam; không là doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài; không đang trong quá trình chia, tách, hợp nhất, sáp nhập, chuyển đổi, giải thể, phá sản theo quy định của pháp luật;
• Người đại diện theo pháp luật, Tổng giám đốc (Giám đốc) của Công ty là người có quốc tịch Việt Nam; không có án tích; không bị xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực tài chính, ngân hàng và an ninh mạng; không đồng thời là chủ sở hữu, người quản lý doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ tài chính, ngân hàng, cầm đồ, kinh doanh theo phương thức đa cấp;…
• Người đại diện theo pháp luật, Tổng giám đốc (Giám đốc) của Công ty phải có bằng đại học trở lên về một trong các ngành kinh tế, quản trị kinh doanh, luật, công nghệ thông tin và có ít nhất 02 năm kinh nghiệm là người quản lý, người điều hành của tổ chức trong lĩnh vực tài chính, ngân hàng và không thuộc những đối tượng bị cấm theo quy định của pháp luật;
• Đáp ứng tiêu chuẩn về nhân lực, cơ sở vật chất, kỹ thuật đối với nền tảng số triển khai giải pháp cho vay ngang hàng đảm bảo các yêu cầu tối thiểu.

Thành phần hồ sơ

Hồ sơ đăng ký tham gia cơ chế thử nghiệm đối với cho vay ngang hàng bao gồm giấy tờ theo Điều 12 Nghị định 94/2025/NĐ-CP. Vui lòng liên hệ dịch vụ tư vấn pháp lý để được hướng dẫn chuẩn bị hồ sơ chi tiết.

Trình tự, thủ tục đăng ký tham gia cơ chế thử nghiệm 

Tương tự như trình tự thủ tục đăng ký tham gia cơ chế thử nghiệm đối với chấm điểm tín dụng và chia sẻ dữ liệu qua giao diện lập trình ứng dụng mở (Open API). 

Trên đây là cập nhật một số nội dung đáng chú ý tại  Nghị định 94/2025/NĐ-CP quy định về cơ chế thử nghiệm có kiểm soát trong lĩnh vực ngân hàng. Quý khách hàng có thắc mắc liên quan hay có nhu cầu tư vấn chuyên sâu, vui lòng liên hệ Luật Việt An để được hỗ trợ tốt nhất!