Hợp đồng thuê nhà có bắt buộc phải công chứng không?

Hiện nay, với tỷ lệ dân cư ngày càng đông đúc, quỹ đất bị eo hẹp đã kéo theo tình trạng giá nhà đất tăng cao gấp nhiều lần so với khoảng thời gian trước, đặc biệt tại các thành phố tập trung phát triển kinh tế. Để tiết kiệm chi phí, rất nhiều người đã lựa chọn phương thức thuê nhà dẫn tới nhu cầu thuê nhà ở các thành phố lớn cũng đang ngày càng gia tăng. Để đảm bảo việc thuê nhà theo đúng pháp luật, các bên thường ký kết hợp đồng thuê nhà. Trong quá trình thực hiện, nhằm củng cố hiệu lực pháp lý cho loại hợp đồng này, các cá nhân, tổ chức đã tìm đến phòng công chứng, văn phòng công chứng để thực hiện thủ tục công chứng. Hợp đồng cho thuê nhà được công chứng là hợp đồng đã được các công chứng viên xác nhận, sẽ an toàn về pháp lý cho cả người thuê và người cho thuê hơn nhiều so với các hợp đồng không được công chứng. Vậy hợp đồng thuê nhà có bắt buộc phải công chứng không? Trong bài viết dưới đây, Luật Việt An sẽ cung cấp cho quý khách hàng những thông tin về vấn đề này.

Khái quát về hợp đồng thuê nhà

Hợp đồng thuê nhà là gì?

Theo Điều 472 Bộ luật dân sự 2015, hợp đồng thuê nhà là sự thỏa thuận giữa các bên, theo đó bên cho thuê giao tài sản (tại đây là nhà ở) cho bên thuê để sử dụng trong một thời hạn và bên thuê phải trả tiền thuê.

Hình thức của hợp đồng thuê nhà

Hợp đồng thuê nhà sẽ do các bên thỏa thuận và phải lập thành văn bản, có chữ ký, điểm chỉ của các bên.

Nội dung của hợp đồng thuê nhà

Hợp đồng thuê nhà gồm các nội dung sau:

• Họ và tên của cá nhân, tên của tổ chức và địa chỉ của các bên;
• Mô tả đặc điểm của nhà ở giao dịch và đặc điểm của thửa đất ở gắn với nhà ở đó. Đối với hợp đồng thuê căn hộ chung cư thì các bên phải ghi rõ phần sở hữu chung, sử dụng chung; diện tích sử dụng thuộc quyền sở hữu riêng; diện tích sàn xây dựng căn hộ; mục đích sử dụng của phần sở hữu chung, sử dụng chung trong nhà chung cư theo đúng mục đích thiết kế đã được phê duyệt ban đầu;
• Giá trị giao dịch nhà ở nếu hợp đồng có thỏa thuận về giá; trường hợp cho thuê mà Nhà nước có quy định về giá thì các bên phải thực hiện theo quy định đó;
• Thời hạn và phương thức thanh toán tiền;
• Thời thời hạn cho thuê;
• Quyền và nghĩa vụ của các bên;
• Cam kết của các bên;
• Các thỏa thuận khác;
• Thời điểm có hiệu lực của hợp đồng;
• Ngày, tháng, năm ký kết hợp đồng;
• Chữ ký và ghi rõ họ, tên của các bên, nếu là tổ chức thì phải đóng dấu (nếu có) và ghi rõ chức vụ của người ký.

Hợp đồng thuê nhà có bắt buộc phải công chứng không?

Công chứng là việc một công chứng viên của một tổ chức có quyền công chứng (Phòng công chứng/Văn phòng công chứng) theo yêu cầu của các cá nhân có nhu cầu tiến hành chứng nhận tính xác thực của hợp đồng (tặng cho, thừa kế, mua bán,…), giao dịch dân sự khác bằng văn bản. Đây là một biện pháp hữu hiệu đảm bảo giá trị pháp lý của hợp đồng.

Theo khoản 2 Điều 122 Luật nhà ở 2014, trường hợp cho thuê mua nhà ở thuộc sở hữu nhà nước; mua bán, cho thuê mua nhà ở xã hội, nhà ở phục vụ tái định cư; cho thuê, cho mượn, cho ở nhờ, ủy quyền quản lý nhà ở thì không bắt buộc phải công chứng, chứng thực hợp đồng, trừ trường hợp các bên có nhu cầu.

Như vậy, hợp đồng cho thuê nhà ở phải được lập thành văn bản nhưng không bắt buộc phải công chứng, chứng thực, trừ trường hợp các bên tự thỏa thuận với nhau về việc đồng ý công chứng, chứng thực. Tuy nhiên cá nhân, tổ chức khi thuê nhà nên thực hiện thủ tục công chứng hợp đồng thuê nhà để có thể đảm bảo quyền lợi của các bên trong quá trình thuê nhà. Cụ thể, việc công chứng hợp đồng thuê nhà có những lợi ích sau:

• Bảo vệ quyền lợi cho các bên:
• Hợp đồng công chứng không thể đơn phương chấm dứt hợp đồng vì cần phải ký công chứng chấm dứt. Bên cho thuê – bên thuê sẽ yên tâm hơn khi giao dịch.
• Các điều khoản trong hợp đồng được chặt chẽ hơn, các bên có thể thêm vào các điều khoản ràng buộc như phạt, bồi thường vi phạm, phạt cọc, các điều khoản này sẽ được pháp luật bảo vệ khi xảy ra tranh chấp.
• Căn cứ để giải quyết tranh chấp: Khi xảy ra tranh chấp, hợp đồng công chứng cũng chính là chứng cứ quan trọng nhất để khởi kiện, bảo vệ quyền lợi của bản thân, là cơ sở có giá trị pháp lý rõ ràng để tòa án nhận định về vụ việc và đưa ra phán quyết.
• Lợi ích khác: Bên thuê sẽ dễ dàng sử dụng hợp đồng thuê cho các hoạt động liên quan đến thuế, đăng ký tạm trú…

Thủ tục công chứng hợp đồng thuê nhà được thực hiện như thế nào?

Các cá nhân, tổ chức khi tiến hành thực hiện thủ tục công chứng hợp đồng thuê nhà sẽ tiến hành theo các bước dưới đây:

Bước 1: Các bên mang đầy đủ Giấy tờ đến Phòng/ Văn phòng công chứng để yêu cầu Công chứng Hợp đồng của các bên.

Hồ sơ yêu cầu công chứng (để có thể thực hiện thủ tục công chứng) gồm:

• Phiếu yêu cầu công chứng (mẫu được soạn thảo tại tổ chức công chứng hoặc tự soạn thảo), trong đó có thông tin người yêu cầu công chứng, nội dung cần công chứng, danh mục giấy tờ gửi kèm theo; tên tổ chức hành nghề công chứng, họ tên người tiếp nhận hồ sơ yêu cầu công chứng, thời điểm tiếp nhận hồ sơ;
• Dự thảo hợp đồng thuê nhà (nếu công chứng hợp đồng đã được soạn thảo sẵn);
• Bản sao giấy tờ tùy thân người yêu cầu như Giấy chứng minh nhân dân, căn cước công dân hoặc hộ chiếu, Giấy đăng ký kết hôn hoặc giấy chứng minh tình trạng hôn nhân (trường hợp chưa kết hôn hoặc đã ly hôn…);
• Bản sao giấy chứng nhận quyền sở hữu, quyền sử dụng tài sản;
• Giấy ủy quyền cho bên thứ ba (nếu ủy quyền).

Lưu ý: Các bản sao nêu trên là bản chụp, bản in hoặc bản đánh máy có nội dung đầy đủ, chính xác như bản chính và không phải chứng thực.

Phạm vi của công chứng hợp đồng, giao dịch về bất động sản: Chỉ được công chứng trong phạm vi tỉnh, thành phố nơi tổ chức hành nghề công chứng đặt trụ sở. Theo đó, các cá nhân, tổ chức có nhu cầu công chứng hợp đồng thuê nhà sẽ thực hiện thủ tục tại tổ chức hành nghề công chứng nơi có tài sản cho thuê. Các cá nhân, tổ chức trực tiếp hoặc ủy quyền cho bên thứ ba thực hiện thủ tục công chứng tại tổ chức theo quy định.

Bước 2: Công chứng viên kiểm tra hồ sơ giấy tờ

Sau khi nộp đủ hồ sơ, giấy tờ, Công chứng viên sẽ tiến hành xem xét, kiểm tra:

• Nếu hồ sơ đầy đủ: Công chứng viên tiếp nhận, thụ lý, ghi vào sổ công chứng và tiến hành soạn thảo hợp đồng theo yêu cầu của hai bên. Trường hợp có dự thảo hợp đồng thuê nhà, Công chứng viên kiểm tra các nội dung trong văn bản đảm bảo không có điều khoản vi phạm pháp luật, trái đạo đức xã hội…;
• Nếu hồ sơ chưa đầy đủ: Công chứng viên hướng dẫn và yêu cầu bổ sung;
• Nếu hồ sơ không có cơ sở để giải quyết: Công chứng viên giải thích lý do và từ chối tiếp nhận hồ sơ.

Bước 3: Hai bên tiến hành đọc lại, kiểm tra nội dung hợp đồng công chứng.

Bước 4: Các bên ký tên vào Hợp đồng và Công chứng viên công chứng Hợp đồng.

• Hợp đồng được công chứng chỉ có giá trị khi có chữ ký hoặc điểm chỉ của các bên.
• Công chứng viên yêu cầu bên cho thuê và bên thuê nhà xuất trình bản chính các giấy tờ trong hồ sơ yêu cầu công chứng để đối chiếu trước khi ký xác nhận vào Lời chứng và từng trang của Hợp đồng thuê nhà.

Bước 5: Các bên đóng lệ phí công chứng và nhận bản chính Hợp đồng.

Mức thu phí công chứng hợp đồng thuê nhà được xác định theo giá trị tài sản hoặc giá trị hợp đồng và tùy thuộc vào bảng giá của từng tổ chức công chức cụ thể.

Lưu ý: Trường hợp người yêu cầu công chứng tự soạn thảo hợp đồng/nộp hợp đồng đã được soạn thảo bởi bên dịch vụ đại diện:

Nếu người yêu cầu công chứng đã tự soạn thảo hợp đồng thì nộp cho công chứng viên. Công chứng viên sẽ kiểm tra tính chính xác và hợp pháp của hợp đồng.

• Nếu hợp đồng phù hợp với quy định của pháp luật thì Công chứng viên sẽ hướng dẫn các bên ký hợp đồng.
• Trường hợp hợp đồng không phù hợp với quy định của pháp luật, công chứng viên sẽ bổ sung, sửa đổi. Khi đạt yêu cầu, công chứng viên sẽ hẹn thời gian ký hợp đồng.

Dịch vụ của Luật Việt An hỗ trợ thủ tục công chứng hợp đồng thuê nhà

Tư vấn pháp luật

Luật Việt An với đội ngũ luật sư giàu kinh nghiệm sẽ hỗ trợ tư vấn cho quý khách hàng những thông tin về hợp đồng thuê nhà (hình thức, nội dung,…) và thủ tục công chứng để cung cấp khái quát những quy định pháp luật liên quan. Thông qua đó, quý khách hàng có thể đưa ra những lựa chọn phù hợp, hỗ trợ đảm bảo hợp đồng được thực hiện có hiệu quả.

Soạn thảo văn bản pháp lý

Khi sử dụng dịch vụ của Luật Việt An, chúng tôi sẽ hỗ trợ quý khách hàng soạn thảo Hợp đồng thuê nhà theo đúng thể thức và nội dung do khách hàng cung cấp, đồng thời soạn thảo Phiếu yêu cầu công chứng trong trường hợp khách hàng có nhu cầu sử dụng dịch vụ công chứng.

Đại diện theo ủy quyền

Căn cứ vào ủy quyền của quý khách hàng, Luật Việt An sẽ hỗ trợ đại diện khách hàng thực hiện thủ tục công chứng tại Phòng công chứng/Văn phòng công chứng theo đúng quy định và gửi trả kết quả khi hoàn tất thủ tục.

Trên đây là phân tích về vấn đề hợp đồng thuê nhà có bắt buộc phải công chứng không. Quý khách hàng có thắc mắc liên quan hay có nhu cầu tư vấn các quy định của pháp luật, vui lòng liên hệ Luật Việt An để được hỗ trợ tốt nhất!