Nghị định 23/2024/NĐ-CP hướng dẫn Luật Đấu thầu về lựa chọn nhà đầu tư thực hiện dự án

Ngày 27/02/2024, Chính phủ ban hành Nghị định 23/2024/NĐ-CP. Nghị định này quy định chi tiết một số điều của Luật Đấu thầu 2023 về lựa chọn nhà đầu tư thực hiện dự án thuộc trường hợp phải tổ chức đấu thầu theo quy định của pháp luật quản lý ngành, lĩnh vực.  Sau đây, Luật Việt An sẽ phân tích một số nội dung đáng chú ý trong quy định mới tại Nghị định 23/2024/NĐ-CP hướng dẫn Luật Đấu thầu về lựa chọn nhà đầu tư thực hiện dự án.

Khái quát về Nghị định 23/2024/NĐ-CP

Ngày ban hành

27/2/2024

Ngày có hiệu lực

27/2/2024

Văn bản được sửa đổi bổ sung

• Nghị định 31/2021/NĐ-CP hướng dẫn Luật Đầu tư
• Nghị định 25/2020/NĐ-CP hướng dẫn Luật Đấu thầu về lựa chọn nhà đầu tư

Văn bản hướng dẫn

Thông tư 03/2024/TT-BKHĐT quy định về mẫu hồ sơ đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư thực hiện dự án thuộc trường hợp phải tổ chức đấu thầu

Nội dung quy định chi tiết Luật Đấu thầu của Nghị định 23/2024/NĐ-CP

Nghị định 23/2024/NĐ-CP hướng dẫn Luật Đấu thầu về lựa chọn nhà đầu tư thực hiện dự án, trong đó quy định chi tiết về lựa chọn nhà đầu tư thực hiện dự án thuộc trường hợp phải tổ chức đấu thầu theo quy định của pháp luật quản lý ngành, lĩnh vực, gồm:

Quy định lĩnh vực, dự án thuộc trường hợp phải tổ chức đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư theo quy định của pháp luật quản lý ngành, lĩnh vực

Dự án thuộc trường hợp phải tổ chức đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư

Nghị định 23/2024/NĐ-CP quy định lĩnh vực, dự án thuộc trường hợp phải tổ chức đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư theo quy định của pháp luật quản lý ngành, lĩnh vực gồm:

• Dự án kinh doanh đặt cược bóng đá quốc tế;
• Dự án đầu tư xây dựng công trình xử lý chất thải rắn sinh hoạt;
• Dự án nạo vét trong vùng nước cảng biển, vùng nước đường thủy nội địa kết hợp thu hồi sản phẩm;
• Dự án công trình dịch vụ chuyên ngành hàng không tại cảng hàng không, sân bay;
• Dự án công trình dịch vụ chuyên ngành giao thông đường bộ gồm các khu chức năng hỗn hợp phục vụ mục đích công cộng và mục đích kinh doanh thương mại;
• Dự án đầu tư cải tạo, xây dựng lại nhà chung cư;
• Dự án đầu tư xây dựng công trình nguồn cấp nước, dự án đầu tư xây dựng hệ thống cấp nước;
• Dự án thuộc trường hợp phải tổ chức đấu thầu khi có từ 02 nhà đầu tư trở lên quan tâm cùng đăng ký thực hiện, gồm: dự án thuộc lĩnh vực giáo dục, dạy nghề, y tế, văn hóa, thể thao, môi trường; dự án đầu tư trường đua ngựa, đua chó, trong đó có hoạt động kinh doanh đặt cược đua ngựa, đặt cược đua chó; dự án đầu tư xây dựng nhà ở xã hội.

Điều kiện của dự án thuộc trường hợp phải tổ chức đấu thầu

Dự án thuộc trường hợp phải tổ chức đấu thầu theo quy định của pháp luật quản lý ngành, lĩnh vực và có sử dụng đất phải đáp ứng đầy đủ các điều kiện sau:

• Thuộc trường hợp thu hồi đất thực hiện dự án có phần đất do Nhà nước quản lý thì Nhà nước thực hiện thu hồi đất đối với toàn bộ diện tích dự án (bao gồm cả diện tích đất do Nhà nước quản lý thuộc phạm vi dự án).
• Không đủ điều kiện đấu giá quyền sử dụng đất, không thuộc diện đấu giá tài sản công theo quy định của pháp luật về đất đai, quản lý, sử dụng tài sản công.

Hướng dẫn quy định về bảo đảm cạnh tranh trong lựa chọn nhà đầu tư

Điều 6 Luật Đấu thầu 2023 quy định về bảo đảm tính cạnh tranh trong lựa chọn nhà đầu tư. Theo đó, điểm mới tại Điều 6 này là đã bổ sung thêm quy định:

• Nhà thầu nộp hồ sơ quan tâm, hồ sơ dự sơ tuyển phải độc lập về pháp lý và độc lập về tài chính với quản lý dự án, giám sát; nhà thầu tư vấn lập, thẩm tra, thẩm định hồ sơ thiết kế, dự toán; nhà thầu tư vấn lập, thẩm định nhiệm vụ khảo sát, thiết kế.
• Nhà thầu tham dự thầu phải độc lập về pháp lý và độc lập về tài chính với các nhà thầu tư vấn quản lý dự án, tư vấn giám sát; nhà thầu tư vấn lập, thẩm định nhiệm vụ khảo sát, thiết kế;
• Luật hóa tiêu chí đánh giá độc lập về pháp lý và độc lập về tài chính của nhà thầu.

Nhằm hướng dẫn các quy định tại Điều 6 Luật Đấu thầu năm 2023, tại Điều 4 Nghị định 23/2024/NĐ-CP đã có quy định cụ thể về bảo đảm cạnh tranh trong lựa chọn nhà đầu tư như sau:

• Quy định nhà đầu tư nộp hồ sơ đăng ký thực hiện dự án đầu tư kinh doanh phải độc lập về pháp lý và độc lập về tài chính với các bên;
• Quy định trường hợp nhà đầu tư tham dự thầu không có cổ phần hoặc phần vốn góp với nhà thầu tư vấn;
• Quy định xác định tỷ lệ sở hữu vốn trong trường hợp nhà đầu tư nộp hồ sơ đăng ký thực hiện dự án tham dự thầu với tư cách liên danh; trường hợp nhà đầu tư liên danh, nhà thầu tư vấn liên danh.
• Quy định nộp hồ sơ đăng ký đối với trường hợp nhà đầu tư được tổ chức theo mô hình công ty mẹ, công ty con.

Quy định về ưu đãi trong lựa chọn nhà đầu tư

Khoản 6 Điều 10 Luật Đấu thầu 2023 quy định về đối tượng được hưởng ưu đãi, các ưu đãi trong lựa chọn nhà đầu tư. Tại Điều 5 Nghị định 23/2024/NĐ-CP đã hướng dẫn cụ thể nội dung này như sau:

Đối tượng được hưởng ưu đãi và mức ưu đãi

Nhà đầu tư có giải pháp ứng dụng công nghệ tiên tiến, công nghệ cao, công nghệ thân thiện với môi trường, kỹ thuật hiện có tốt nhất nhằm giảm thiểu ô nhiễm môi trường đối với dự án thuộc nhóm có nguy cơ tác động xấu đến môi trường mức độ cao: được hưởng mức ưu đãi 5% khi đánh giá hồ sơ dự thầu;

Nhà đầu tư cam kết chuyển giao công nghệ thuộc Danh mục công nghệ được ưu tiên đầu tư phát triển theo quy định của pháp luật về công nghệ cao hoặc thuộc Danh mục công nghệ khuyến khích chuyển giao: được hưởng mức ưu đãi 2% khi đánh giá hồ sơ dự thầu.

Cách tính ưu đãi

Các ưu đãi trong lựa chọn nhà đầu tư theo Luật Đấu thầu năm 2023 bao gồm:

• Xếp hạng cao hơn cho nhà đầu tư thuộc đối tượng được hưởng ưu đãi trong trường hợp nhà đầu tư thuộc đối tượng được hưởng ưu đãi và nhà đầu tư không thuộc đối tượng được hưởng ưu đãi được đánh giá ngang nhau;
• Cộng thêm điểm vào điểm tổng hợp để so sánh, xếp hạng.

Quy định trình tự, thủ tục lựa chọn nhà đầu tư nhằm thống nhất với pháp luật về đầu tư và pháp luật về đất đai

Nghị định quy định chi tiết trình tự, thủ tục lựa chọn nhà đầu tư từ bước công bố dự án, tổ chức đấu thầu đến giai đoạn ký kết hợp đồng và triển khai thực hiện dự án.

Công bố dự án đầu tư kinh doanh

Thủ tục công bố dự án được thực hiện đồng bộ với thủ tục quyết định chủ trương đầu tư theo pháp luật về đầu tư, làm cơ sở để cơ quan có thẩm quyền tổ chức lập hồ sơ mời quan tâm, hồ sơ mời thầu lựa chọn nhà đầu tư.

Quy trình lựa chọn nhà đầu tư

Thủ tục lựa chọn nhà đầu tư được quy định chi tiết tại Điều 8 Nghị định 23/2024/NĐ-CP theo các hình thức đấu thầu, gồm:

Đối với dự án áp dụng hình thức đấu thầu rộng rãi, đấu thầu hạn chế theo phương thức một giai đoạn một túi hồ sơ và dự án áp dụng hình thức đấu thầu rộng rãi theo phương thức một giai đoạn hai túi hồ sơ, quy trình sẽ gồm:

• Công bố dự án đầu tư kinh doanh;
• Chuẩn bị đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư;
• Tổ chức đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư;
• Đánh giá hồ sơ dự thầu;
• Trình, thẩm định, phê duyệt và công khai kết quả lựa chọn nhà đầu tư;
• Đàm phán, hoàn thiện và ký kết hợp đồng.

Đối với dự án áp dụng hình thức đấu thầu rộng rãi theo phương thức hai giai đoạn một túi hồ sơ, quy trình sẽ gồm:

• Công bố dự án đầu tư kinh doanh;
• Chuẩn bị đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư giai đoạn một;
• Tổ chức đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư giai đoạn một;
• Chuẩn bị, tổ chức đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư giai đoạn hai;
• Đánh giá hồ sơ dự thầu giai đoạn hai;
• Trình, thẩm định, phê duyệt, công khai kết quả lựa chọn nhà đầu tư;
• Đàm phán, hoàn thiện và ký kết hợp đồng.

Quy định biện pháp thi hành đối với thủ tục triển khai dự án đầu tư kinh doanh sau khi ký kết hợp đồng

Nghị định 23/2024/NĐ-CP quy định biện pháp thi hành đối với thủ tục triển khai dự án đầu tư kinh doanh sau khi ký kết hợp đồng, gồm thủ tục thành lập doanh nghiệp của nhà đầu tư trúng thầu và thủ tục giao đất, cho thuê đất, bảo đảm đồng bộ với pháp luật về đất đai.

Về nội dung này, Nghị định quy định chặt chẽ theo hướng nhà đầu tư trúng thầu được thành lập doanh nghiệp để quản lý dự án hoặc trực tiếp thực hiện dự án.

Doanh nghiệp do nhà đầu tư thành lập phải do nhà đầu tư trúng thầu góp 100% vốn để thành lập, được kế thừa quyền và phải thực hiện đầy đủ nghĩa vụ mà nhà đầu tư trúng thầu đã cam kết tại hợp đồng, thực hiện đầy đủ nghĩa vụ tài chính đối với Nhà nước trong trường hợp phát sinh thu nhập.

Quy định phương pháp, tiêu chuẩn đánh giá hồ sơ dự thầu

Theo Khoản 2 Điều 62 của Luật Đấu thầu 2023, việc đánh giá hồ sơ dự thầu của nhà đầu tư được thực hiện trên cơ sở các tiêu chuẩn sau đây:

“a) Tiêu chuẩn đánh giá năng lực của nhà đầu tư về tài chính, khả năng thu xếp vốn, kinh nghiệm thực hiện các dự án đầu tư kinh doanh tương tự;

1. b) Tiêu chuẩn đánh giá phương án đầu tư kinh doanh của nhà đầu tư, trong đó bao gồm các tiêu chuẩn về kỹ thuật, xã hội, môi trường;
2. c) Tiêu chuẩn đánh giá hiệu quả sử dụng đất, hiệu quả đầu tư phát triển ngành, lĩnh vực, địa phương”

Nghị định 23/2024/NĐ-CP đã quy định các tiêu chuẩn chi tiết và tiêu chí cụ thể áp dụng đối với từng ngành, lĩnh vực thuộc phạm vi điều chỉnh. Cụ thể:

• Điều 45: Tiêu chuẩn đánh giá về năng lực, kinh nghiệm bao gồm: Tiêu chuẩn đánh giá về năng lực tài chính, khả năng thu xếp vốn; Tiêu chuẩn đánh giá về kinh nghiệm thực hiện các dự án tương tự căn cứ lĩnh vực; quy mô đầu tư; thời gian và mức độ hoàn thành công trình, dự án; tỷ lệ vốn chủ sở hữu mà nhà đầu tư đã tham gia vào dự án tương tự;
• Điều 46: Tiêu chuẩn đánh giá về phương án đầu tư kinh doanh của nhà đầu tư bao gồm: Tiêu chuẩn đánh giá về kỹ thuật, Tiêu chuẩn đánh giá về xã hội,  Tiêu chuẩn đánh giá về môi trường.
• Điều 47: Tiêu chuẩn đánh giá về hiệu quả đầu tư phát triển ngành, lĩnh vực, địa phương.

Lưu ý mẫu hồ sơ lựa chọn nhà đầu tư thực hiện dự án thuộc trường hợp phải tổ chức đấu thầu

Nhằm hướng dẫn hồ sơ lựa chọn nhà đầu tư thực hiện dự án thuộc trường hợp phải tổ chức đấu thầu theo quy định của pháp luật quản lý ngành, lĩnh vực theo Nghị định 23/2024/NĐ-CP, tại Thông tư 03/2024/TT-BKHĐT đã quy định mẫu hồ sơ lựa chọn nhà đầu tư thực hiện dự án thuộc trường hợp phải tổ chức đấu thầu theo quy định của pháp luật quản lý ngành, lĩnh vực, gồm:

• Mẫu Thông báo mời quan tâm, Hồ sơ mời quan tâm
• Mẫu Hồ sơ mời thầu một giai đoạn một túi hồ sơ
• Mẫu Hồ sơ mời thầu một giai đoạn hai túi hồ sơ

Trên đây là phân tích của Luật Việt An về Nghị định 23/2024/NĐ-CP hướng dẫn Luật Đấu thầu về lựa chọn nhà đầu tư thực hiện dự án. Quý khách hàng có thắc mắc liên quan, vui lòng liên hệ Luật Việt An để được hỗ trợ tốt nhất!