Ngày 15/12/2017, Chính phủ đã chính thức ban hành Nghị định 144/2017/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều của Luật trợ giúp pháp lý (Luật này có hiệu lực từ ngày 01/01/2018). Nghị định hướng dẫn thi hành về trợ giúp pháp lý cho những đối tượng được trợ giúp pháp lý do có điều kiện khó khăn về tài chính; quy định về trung tâm trợ giúp pháp lý nhà nước và chi nhánh; chính sách đối với Trợ giúp viên pháp lý.
Theo đó, điều kiện khó khăn về tài chính của người được trợ giúp pháp lý đó là người thuộc hộ cận nghèo hoặc là người đang hưởng trợ cấp hàng tháng theo quy định của pháp luật.
Nghị định quy định cụ thể về cơ cấu tổ chức của Trung tâm trợ giúp pháp lý Nhà nước. Trong đó, Giám đốc và Phó Giám đốc trung tâm phải do Giám đốc Sở tư pháp bổ nhiệm, miễn nhiệm, cách chức. Giám đốc cần phải đáp ứng các điều kiện sau:
- Có ít nhất 3 năm là trợ giúp viên pháp lý hoặc thẩm phán hoặc kiểm sát viên, điều tra viên trung cấp trở lên hoặc có 05 năm làm công tác quản lý nhà nước về trợ giúp pháp lý trong ngành Tư pháp;
- Có đủ điều kiện, tiêu chuẩn đối với người đứng đầu đơn vị sự nghiệp công lập thuộc Sở tư pháp theo quy định.
Ngoài ra, Trung tâm có thể thành lập chi nhánh dựa vào nhu cầu trợ giúp pháp lý dài hạn của người dân tại nơi dự kiến thành lập và đáp ứng điều kiện luật định.
Đối với Trợ giúp viên pháp lý cần đáp ứng đầy đủ điểu kiện theo quy định của Luật trợ giúp pháp lý, được hưởng phụ cấp trách nhiệm theo nghề, được cấp trang phục theo quy định.
Nghị định cũng hướng dẫn chi tiết về thủ tục cấp thẻ cộng tác viên trợ giúp pháp lý. Theo đó, người có đủ tiêu chuẩn luật định và có nguyện vọng làm công tác viên trợ giúp pháp lý và nhất trí với hợp đồng thực hiện trợ giúp pháp lý thì nộp hồ sơ đề nghị làm cộng tác viên đến Trung tâm có thể nộp trực tiếp hoặc thông qua bưu điện, gửi fax, hình thức điện tử khác. Khi bị mất hoặc hư hỏng thẻ, công tác viên có thể làm đơn đề nghị cấp lại thẻ.
Lưu ý: Công tác viên cần thực hiện việc trợ giúp pháp lý theo quy định, không thực hiện hành vi vi phạm vì có thể bị thu hồi thẻ cộng tác viên trợ giúp pháp lý.
Nghị định có hiệu lực thi hành từ ngày 01/01/2018.
