Đăng ký biện pháp bảo đảm bằng quyền sử dụng đất

Trong bối cảnh phát triển kinh tế, xã hội hiện nay, biện pháp bảo đảm được nhiều tổ chức, cá nhân áp dụng. Biện pháp bảo đảm bằng quyền sử dụng đất là một trong những biện pháp được nhiều cá nhân, tổ chức lựa chọn thực hiện nhất. Tuy nhiên trong thực tế, nhiều khách hàng gặp khó khăn khi thực hiện quy định này. Để hỗ trợ khách hàng, Công ty Luật Việt An xin đưa ra bài viết đăng ký biện pháp bảo đảm bằng quyền sử dụng đất sau đây.

Căn cứ pháp lý

• Bộ luật Dân sự năm 2015;
• Nghị định 99/2022/NĐ-CP về đăng ký biện pháp bảo đảm.

Biện pháp bảo đảm là gì?

Có thể hiểu biện pháp bảo đảm là những cách thức, giải pháp nhằm hỗ trợ, khẳng định, bảo đảm cho việc ký kết hoặc thực hiện nghĩa vụ trong hợp đồng. Căn cứ Điều 292 Bộ luật Dân sự năm 2015, các biện pháp bảo đảm thực hiện nghĩa vụ bao gồm:

• Cầm cố tài sản;
• Thế chấp tài sản;
• Đặt cọc;
• Ký cược;
• Ký quỹ;
• Bảo lưu quyền sở hữu;
• Bảo lãnh;
• Tín chấp;
• Cầm giữ tài sản.

Quyền sử dụng đất là gì?

Đất đai là tài sản thuộc sở hữu toàn dân do Nhà nước có vai trò quản lí. Quyền sử dụng đất được hiểu là quyền của người sử dụng đất được công nhận bởi Nhà nước. Nhà nước trao quyền sử dụng đất cho người sử dụng đất thông qua việc giao đất, cho thuê đất. Người có quyền sử dụng đất được sử dụng nhằm khai thác công dụng, hưởng hoa lợi, lợi tức từ đất hoặc định đoạt như chuyển giao quyền sử dụng đất (chuyển nhượng, cho thuê, cho thuê lại, thừa kế, tặng cho,…)

Đăng ký biện pháp bảo đảm bằng quyền sử dụng đất

Pháp luật quy định một số biện pháp bảo đảm dân sự phải được đăng ký. Từ quy định tại Khoản 1 Điều 3 Nghị định 99/2022/NĐ-CP về đăng ký biện pháp bảo đảm, có thể hiểu đăng ký biện pháp bảo đảm đối với tài sản bảo đảm là quyền sử dụng đất là việc cơ quan đăng ký ghi, cập nhật vào sổ đăng ký hoặc vào Cơ sở dữ liệu về biện pháp bảo đảm về việc bên bảo đảm dùng dùng sử dụng đất để bảo đảm thực hiện nghĩa vụ của mình hoặc của người khác hoặc đồng thời bảo đảm thực hiện nghĩa vụ của mình và người khác đối với bên nhận bảo đảm.

Căn cứ Điều 188 Luật Đất đai, người sử dụng đất được thực hiện các quyền thế chấp quyền sử dụng đất khi có các điều kiện sau đây:

• Có Giấy chứng nhận, trừ trường hợp quy định tại khoản 3 Điều 186 và trường hợp nhận thừa kế quy định tại khoản 1 Điều 168 của Luật này;
• Đất không có tranh chấp;
• Quyền sử dụng đất không bị kê biên để bảo đảm thi hành án;
• Trong thời hạn sử dụng đất.

Cơ quan đăng ký

Căn cứ Điều 10 Nghị định 99/2022/NĐ-CP, cơ quan đăng ký các biện pháp bảo đảm bằng quyền sử dụng đất là Văn phòng đăng ký đất đai trực thuộc Sở Tài nguyên và Môi trường, Chi nhánh của Văn phòng đăng ký đất đai (sau đây gọi là Văn phòng đăng ký đất đai) thực hiện đăng ký, cung cấp thông tin về biện pháp bảo đảm bằng quyền sử dụng đất.

Hồ sơ đăng ký

Hồ sơ đăng ký các biện pháp bảo đảm bằng quyền sử dụng đất là toàn bộ tài liệu, giấy tờ cần chuẩn bị để đăng ký biện pháp bảo đảm đối với tài sản bảo đảm là quyền sử dụng đất. Căn cứ Điều 27 Nghị định 99/2022/NĐ-CP, hồ sơ đăng ký các biện pháp bảo đảm bằng quyền sử dụng đất bao gồm:

Lưu ý: Cách thức nộp hồ sơ đăng ký biện pháp bảo đảm đối với tài sản bảo đảm là quyền sử dụng đất:

• Qua hệ thống đăng ký trực tuyến;
• Nộp bản giấy trực tiếp hoặc gửi qua dịch vụ bưu chính;
• Qua thư điện tử.

Thủ tục đăng ký

Thủ tục đăng ký biện pháp bảo đảm đối với tài sản bảo đảm là quyền sử dụng đất là trình tự các bước cần phải thực hiện để đăng ký biện pháp bảo đảm này. Căn cứ Điều 14,15,16 Nghị định 99/2022/NĐ-CP, thủ tục đăng ký biện pháp bảo đảm bằng quyền sử dụng đất gồm các bước sau:

Bước 1: Nộp hồ sơ đăng ký

Bước 2: Xử lý hồ sơ và đăng ký

• Cơ quan đăng ký có trách nhiệm giải quyết hồ sơ đăng ký trong ngày làm việc nhận được hồ sơ hợp lệ; nếu thời điểm nhận hồ sơ sau 15 giờ cùng ngày thì có thể hoàn thành việc đăng ký trong ngày làm việc tiếp theo. Trường hợp cơ quan đăng ký có lý do chính đáng phải kéo dài thời gian giải quyết hồ sơ đăng ký thì thời hạn giải quyết hồ sơ không quá 03 ngày làm việc kể từ ngày nhận được hồ sơ hợp lệ. Trong trường hợp này, cơ quan đăng ký phải thông báo có nêu rõ lý do cho người yêu cầu đăng ký bằng bản giấy hoặc văn bản điện tử (sau đây gọi là bản điện tử) hoặc bằng hình thức khác thuận lợi cho người yêu cầu đăng ký và phù hợp với điều kiện của cơ quan đăng ký ngay khi có lý do chính đáng.
• Trường hợp hồ sơ đăng ký đối với quyền sử dụng đất, tài sản gắn liền với đất được nộp thông qua Bộ phận Tiếp nhận và Trả kết quả giải quyết thủ tục hành chính, Trung tâm Phục vụ hành chính công cấp tỉnh (sau đây gọi là Bộ phận Một cửa), Ủy ban nhân dân xã, phường, thị trấn (sau đây gọi là Ủy ban nhân dân cấp xã) thì thời hạn giải quyết hồ sơ được tính từ thời điểm Văn phòng đăng ký đất đai nhận được hồ sơ đăng ký hợp lệ.

Hiệu lực của đăng ký

Căn cứ Điều 6 Nghị định 99/2022/NĐ-CP, hiệu lực của đăng ký các biện pháp bảo đảm bằng quyền sử dụng đất được quy định cụ thể như sau:

• Thời điểm có hiệu lực của đăng ký biện pháp bảo đảm bằng quyền sử dụng đất là thời điểm cơ quan đăng ký ghi, cập nhật nội dung đăng ký vào Sổ địa chính. Thời hạn có hiệu lực của đăng ký biện pháp bảo đảm này được tính từ thời điểm có hiệu lực của đăng ký cho tới thời điểm xóa đăng ký.
• Các trường hợp xóa đăng ký bảo đảm được quy định tại Điều 20.1 Nghị định 99/2022/NĐ-CP, trong đó có trường hợp toàn bộ nghĩa vụ được bảo đảm bị chấm dứt tức là giao dịch đã được ký kết hoặc thanh lý theo quy định pháp luật.
• Trong trường hợp xóa đăng ký, thời điểm cơ quan đăng ký ghi, cập nhật nội dung được xóa vào Sổ đăng ký hoặc vào Cơ sở dữ liệu là thời điểm mà biện pháp đăng ký đó chấm dứt.
• Huỷ đăng ký:
• Nếu như người đăng ký biện pháp thực hiện hủy đăng ký thì việc đăng ký này không có hiệu lực.
• Trường hợp người đăng ký chỉ hủy một phần nội dung đã được đăng ký thì phần nội dung còn lại không bị ảnh hưởng và vẫn được giữ nguyên.
• Trường hợp đăng ký bị hủy nhưng sau đó được khôi phục lại theo quy định của khoản 3 Điều 21 Nghị định 99/2022/NĐ-CP thì thời điểm có hiệu lực và thời hạn có hiệu lực của đăng ký trước khi bị hủy không thay đổi hoặc không chấm dứt.

Dịch vụ tư vấn đăng ký biện pháp bảo đảm của Luật Việt An

• Tư vấn, trao đổi với khách hàng về hồ sơ đăng ký các biện pháp bảo đảm bằng quyền sử dụng đất;
• Tư vấn, trao đổi với khách hàng về phương thức nộp hồ sơ đăng ký các biện pháp bảo đảm bằng quyền sử dụng đất.
• Tư vấn, trao đổi với khách hàng về cơ quan đăng ký các biện pháp bảo đảm bằng quyền sử dụng đất.

Quý khách hàng có nhu cầu tư vấn về đăng ký biện pháp bảo đảm bằng quyền sử dụng đất, xin vui lòng liên hệ Công ty Việt An để được hỗ trợ tốt nhất.

Bài viết được cập nhật đến tháng 4/2024, bất kỳ sự thay đổi về pháp luật nào chưa được cập nhật, vui lòng liên hệ đến Luật Việt An để được hỗ trợ.